ТУНЕЛ НИЗ ФЈОРДОВИ: Норвешка гради најдолг подводен тунел во светот

Норвешка гради рекорден тунел на својот североисточен брег како дел од надградбата на автопатот Е39 во вредност од 43,6 милијарди евра.

Планиран да биде завршен во 2033 година, тунелот Рогфаст не само што ќе биде најдолгиот подморски патен тунел во светот со 26,7 километри, туку и најдлабок со 392 метри. Ќе може да се пофали со четири ленти со двојни тунели, кои ги поврзуваат општините Рандаберг и Бокн преку водна површина од 25 километри, каде што Бокнафјорден се среќава со Северното Море – четири ленти кои ветуваат дека ќе го скратат времето на патување помеѓу Кристијансанд на југ и Трондхајм над 1.000 километри северно за огромни 11 часа.

Тоа е рута која моментално вклучува седум фериботи, во регион каде што пловењето често е нарушено поради лошото време, вели Одвар Каармо, проект-менаџер на Рогфаст, кој истакнува: „Пристаништето во Мортавика е многу изложено, а во зима, фериботите понекогаш мора да се пренасочат кон друго пристаниште“.

Новиот „проект за замена на траект“ ќе ги елиминира тие неизвесности. „Откако ќе заврши тунелот, нема да мораме да се потпираме на доброто време за да ги одржуваме патиштата отворени“, ветува Каармо. Тоа ќе биде финансирано од 40% од парите на даночните обврзници, а остатокот ќе се врати ретроспективно благодарение на наплатата на патарина за учесниците во сообраќајот.

Другите фериботи би можеле да бидат заменети со пловечки подводни тунели закотвени на морското дно или суспендирани, со што ќе се надмине еден од предизвиците за градење во фјордови толку длабоки што им пркосат на редовните методи на тунелирање.

Сегашната титула за најдолг и најдлабок тунел во светот ја има и Норвешка, во облик на 24 километри долгиот тунел Лаердал, кој ги поврзува Лаердал и Орланд. Но, и Лаердал и Рогфаст би можеле да бидат надминати ако предложениот инфраструктурен проект за поврзување на европските брзи железници со Африка некогаш се оствари.

Проектот Рогфаст, кој се гради во фази по цена од 25 милијарди норвешки круни ( околу 2 милијарди евра ), моментално е половина завршен додека работите започнаа во 2018 година.

„На северната страна, околу 65% од тунелот е изграден и сега е во фаза на дупчење и минирање на тунелот. На јужниот крај кај Рандаберг, тој е околу 45% завршен“, рече Каармо.

За разлика од фиксниот спој помеѓу Германија и Данска, кој се гради со модуларни методи, Рогфаст се минира и ископува директно преку цврста карпа, метод што Норвешка го користи за да гарантира стабилност и издржливост под притисок на вода.

„Ќе патувате низ цврста карпа. Ние го имаме ова растојание помеѓу покривот на тунелот и морското дно. Нашите регулативи бараат најмалку 50 метри. Значи, патувајте на морското дно. Имаме многу подморски тунели во Норвешка со оваа градба. Подморскиот тунел, Рогфаст, се очекува да биде завршен во летото 2033 година. Тој ќе им помогне на производителите на морска храна подобро да стигнат до пазарот без потреба од траекти“, изјави Каармо.

„Ќе им помогне на работниците, индустријата, а можеби дури и на туризмот. Бидејќи западниот брег на Норвешка е дел што туристите често го бараат. На пример, Берген. Имаме многу туристи во Берген. А со овој патен проект што ќе ни овозможи побрзо да патуваме до Берген, најверојатно, туристите уште повеќе ќе го откријат овој дел од Норвешка “, нагласи тој.