Падот на реалните каматни стапки во последните децении стана една од најкоментираните теми во макроекономијата и меѓународните финансии.
Она што на прв поглед изгледаше како привремен ефект од монетарната политика, кризи или шокови, денес е препознаено како длабок, структурен феномен.
Каматните стапки, особено на сигурните државни обврзници, паднаа од нивоа над четири насто во 1950-тите години, до речиси нула или дури негативни вредности во последната декада.
Во современите структурни модели, каматната стапка се гледа како цена на рамнотежа: таа е резултат на тоа колку финансиски средства сакаат да држат домаќинствата, фирмите и државите, и колку такви средства реално се создаваат преку инвестиции, јавен долг и корпоративни биланси. Кога побарувачката расте побрзо од понудата, цената на средствата се зголемува, а каматните стапки, како нивен принос, се намалуваат. Ова фундаментално едноставно правило ја кристализира идејата дека глобалниот пад на каматните стапки е резултат на трка којашто со децении ја добива побарувачката. Историските податоци издвојуваат три клучни фази. Првата, по Втората светска војна, се карактеризира со висок раст, силна индустријализација и значајни капитални инвестиции.
Во оваа фаза, понудата на нови средства – фабрики, инфраструктура, машини – расте релативно брзо, а каматните стапки остануваат повисоки. Втората фаза, од 1980-тите до финансиската криза, носи комбинација од глобализација, дерегулација и раст на нееднаквоста. Побарувачката за средства станува повисока, особено од страна на богатите домаќинства и земјите во развој, додека понудата на висококвалитетни сигурни средства не расте со исто темпо. Во третата фаза, по 2008 година, светот влегува во ера на исклучително ниски каматни стапки, поттикната од монетарни стимулации, но истовремено закотвена од структурните сили што го туркаат глобалното штедење н…
